Khám phá Hải Phòng (phần 38): chùa Thiên Tộ

Chia sẻ bài viết

Chùa Thiên Tộ nằm trên đất "chính linh" của Tiên Lãng, là nơi sinh ra Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm tài đức và bao nhiêu nhân tài đất nước khác.

Khám phá Hải Phòng (phần 38): chùa Thiên Tộ

Là một trong năm ngôi chùa cổ của huyện Tiên Lãng

Chùa Thiên Tộ cách trung tâm thành phố khoảng hơn 20 km về phía năm, thuộc xã Bạch Đằng, Tiên Lãng. Chùa được vinh danh là một trong 5 ngôi chùa cổ nhất của huyện, mang ý nghĩa lịch sử và gìn giữ nhiều giá trị văn hóa.

Tuy trải qua giai đoạn chiến tranh tàn phá khốc liệt nhưng nét đặc sắc trong lối kiến trúc phong kiến của chùa vẫn còn vẹn nguyên. Những nét hoa văn chạm khắc ở mái ngói, cột đình không bị phai mờ.

Không gian chùa rộng rãi, các tòa đều được bố trí hợp theo các quan niệm trong Phật Giáo. Khi dạo quanh khuôn viên chùa, du khách được thả hồn mình vào không gian trầm tĩnh linh thiêng. Tiếng mõ gõ văng vẳng làm tâm cảm thấy thanh tịnh, luôn hướng về Phật. Những lời răn của các sư chùa đều hướng con người về cái thiện, dạy đồ đệ làm điều đúng, giúp ích cho cuộc đời, xã hội, đất nước.  

Chùa còn được xếp là địa chỉ tiêu biểu trong hệ thống di tích xếp hạng của thành phố Hải Phòng. Chùa là biểu tượng của giáo dục truyền thống cách mạng, tinh thần yêu quê hương, hướng về đất nước và lòng tự hào dân tộc.

Chùa Thiên Tộ

Kiến trúc của một ngôi chùa cổ ở Hải Phòng

Chùa Thiên Tộ là một ngôi chùa sở hữu kho chứa kinh lớn để phục vụ nhu cầu tìm hiểu và học tập của nhà sư. Theo như tài liệu lịch sử được tổng hợp lại, chùa Thiên Tộ được khởi dựng từ rất sớm.

Cụ thể, chùa thuộc làng Phác Xuyên và được khởi công xây dựng ngay từ những ngày đầu Phật Giáo du nhập về Việt Nam- tức là thế kỉ thứ 6. Do đó, chùa là một trong số ít ngôi chùa tại Việt Nam có niên đại sớm như vậy.

Sau một thời gian, cơ sở vật chất của chùa có dấu hiệu bị xuống cấp dần. Sang thế kỉ thứ 12, tức là triều đại vua Lý Anh Tông, niên hiệu Thiệu Minh, Lê Thái Hậu đã đi ngang qua chùa và thấy ngạc nhiên trước vẻ đẹp của chùa.

Sau đó, bà đã cung cấp tiền để xây dựng, tu bổ, tôn tạo chùa và đúc chuông, tạc tượng, dựng bảo tháp tại chùa. Lê Thái Hậu đã đặt tên chùa là "Thiên Tộ", tức là "Ngôi Trời". Tên "Thiên Tộ" cũng chính là tên húy của vua Lý Anh Tông trị vì đương thời.

Từ đó, chùa nổi tiếng là nơi lưu giữ nhiều tài liệu, sách vở liên quan đến kinh Phật lớn trong địa phương. Đến thời Trần, Tổ Non Đông (tức là Tổ Muống, thế danh Vương Huệ) trụ trì chùa Thiên Tộ. Sau đó, trụ trì chùa đã thực hiện cuộc trùng tu chùa quy mô lớn.

Tuy nhiên, sau đó, chùa phải trải qua nhiều trận chiến tranh khốc liệt khiến cơ sở vật chất bị tàn phá, hủy hoại. Sau khi đất nước hòa bình, người dân địa phương quyết định phục dựng lại ngôi chùa theo phong cách truyền thống xưa vào năm 2001.

Đặc biệt, chùa Thiên Tộ mang giá trị lịch sử cao vì đây chính là nơi căn cứ của lực lượng bộ phận và du kích địa phương thời kháng chiến. Các nhà sư đã cùng góp công, góp của, góp sức với dân Tiên Lãng để đánh bại bao nhiêu trận càn quét của địch ở xã Bạch Đằng và các xã lân cận.

Để tưởng nhớ công ơn, hai nhà sư liệt sĩ được Chính Phủ truy tặng bằng "Tổ quốc ghi công". Hàng năm, người dân và du khách trong ngoài nước đều đến thăm chùa và dâng nén nhang để tỏ lòng thành. Đến chùa, người dân đều dâng thương, tụng kinh, cầu quốc thái, dân an, làm nhiều việc thiện. Ngoài ra, mọi người cũng đến để tri ân những người đã không quản mình mà sẵn sàng hisinh cho độc lập, tự do của đất nước.