Khám phá Hải Phòng (Phần 22): Làng nghề làm hương Kiền Bái

Chia sẻ bài viết

Những nén hương từ lâu đã đóng vai trò quan trọng trong đời sống tâm linh của người dân Việt Nam nói chung và người Hải Phòng nói riêng.

Khám phá Hải Phòng (Phần 22): Làng nghề làm hương Kiền Bái

Giữa cuộc sống bộn bề, nhộn nhịp, bon chen của đô thị hiện đại, con người lại có xu hướng tìm về những khoảng lặng dành cho riêng mình. Băng qua những con đường trải nhựa của thành phố công nghiệp, tiến vào những lối đi bê tông tại xã Kiến Bái, huyện Thủy Nguyên, thành phố Hải Phòng, các bạn sẽ được chiêm ngưỡng hình ảnh độc đáo của những nong tre phơi hương đỏ xòe như trăm ngàn đóa hoa nở rộ muôn vàn sắc màu. Bước vào làng nghề, bạn bỗng thấy tâm hồn mình nhẹ nhàng, hít hà cái hương thơm thoang thảo của mùi hương trầm. Cùng Cẩm nang Hải Phòng đi đến làng nghề làm hương Kiền Bái ngay nhé.

Mùi hương độc đáo chỉ có ở hương Kiền Bái

Điều làm nên sự khác biệt của hương Kiền Bái với những nơi khác chính là mùi hương rất riêng, không quá nồng, cũng không bị pha loãng mà vừa đủ độ đượm. Khi ai đó hít vào tự nhiên cảm thấy ấm áp đến lạ thường. Thứ tạo nên hương thơm đặc trưng đó không gì khác mà chính là hương liệu. Tuy nhiên mỗi hộ gia đình làm hương ở đây lại có một bí quyết pha trộn hương liệu không tiết lộ ra ngoài. Nguyên liệu chính của mỗi que hương gồm có: đại hoàng, mộc hương, cam thảo, đinh hương… Mọi thứ đều được tán thành bột mịn, pha trộn với nhau theo tỷ lệ nhất định sẽ tạo nên mùi hương không thể lẫn vào đâu được.

Sau bước pha trộn nguyên liệu, để nén hương được hình thành thì người nghệ nhân cần phải nhanh tay và cẩn thận để se hương. Công đoạn này yêu cầu người làm phải có động tác nhanh gọn, dứt khoát thì mới làm ra những cây hương đồng đều về kích cỡ. Thân hương đạt yêu cầu cần nhẵn, khô và độ kết dính cao. Tiếp theo đó là đến khâu phơi hương. Hương sẽ được phơi trên các nong tre hoặc dựng trực tiếp xuống đất. Dù trời có nắng to thì hương cũng phải được phơi 4, 5 nắng mới được xem là đạt yêu cầu.

Làng nghề đứng trước nguy cơ bị thất truyền

Có một sự thật đáng buồn là hương Kiền Bái chưa kịp khẳng định dấu ấn trong lòng người tiêu dùng thì đã đứng trước nguy cơ nghề làm hương dần bị mai một, không giữ được nghề truyền thống đã được gìn giữ bao lâu nay. Nếu như cách đây vài năm, không đủ chỗ để phơi hương, hương phải phơi tràn ra ngoài đường, cùng với đó là hàng chục nhân công tay nghề cao thoăn thoắt làm việc. Thời kỳ đỉnh cao qua đi không bao lâu thì hương Kiền Bái lại rơi vào tình trạng suy yếu dần bởi những tác động tiêu cực của nền kinh tế thị trường. Giá thành nguyên liệu làm hương tăng lên cao, đồng thời khi làm hương tiếp xúc nhiều với bột nghiền mịn ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe. Cho nên làng nghề làm hương tại Kiền Bái đang đứng trước nguy cơ “xuống dốc không phanh”.

Tuy nghề làm hương rất lắm gian nan, vất vả, thu nhập lại không cao nhưng những người con đất Kiền Bái vẫn kiên trì bám nghề. Hương như bện hơi vào từng hơi thở cuộc sống của họ, niềm vui được làm hương, nhìn những thành phẩm tựa như đứa con của mình ra đời, người Kiến Bái đã làm nên nét đẹp tâm linh truyền thống. Đồng thời, họ tạo ra nguồn động lực cho thế hệ sau yêu thêm cái nghề được truyền lại từ thời ông cha.

Nếu có dịp đến Hải Phòng, du khách hãy đến làng nghề làm hương Kiền Bái để hiểu rõ hơn nét đẹp con người đất Cảng.