Khám phá Hải Phòng (Phần 21): Làng nghề chiếu cói Lật Dương

Chia sẻ bài viết

Từ lâu, làng nghề chiếu cói Lật Dương đã trở thành một nét đẹp văn hóa của vùng đất Hải Phòng giàu truyền thống.

Khám phá Hải Phòng (Phần 21): Làng nghề chiếu cói Lật Dương

Từ xưa đến nay, chiếu cói là một trong những vật dụng quen thuộc trong mỗi gia đình người dân Việt Nam. Trong đó, chiếu cói Lật Dương ở huyện Tiên Lãng, thành phố Hải Phòng đã nức tiếng xa gần, được nhiều người biết đến. Chiếu ở đây được làm tỉ mỉ, đẹp mắt làm hài lòng bất kỳ ai sở hữu nó. Cùng Cẩm nang Hải Phòng tìm hiểu ngay làng nghề truyền thống chiếu cói Lật Dương ngay trong bài viết dưới đây nhé.

Đời sống người dân khấm khá nhờ nghề làm chiếu cói

Trước năm 1990 của thế kỷ trước, hai huyện Tiên Lãng và Vĩnh Bảo là vùng cói lớn của Hải Phòng và toàn miền duyên hải Bắc Bộ. Riêng hai cơ sở chuyên canh: nông trường Vinh Quang (Tiên Lãng) và Trấn Dương (Vĩnh Bảo) đã chiếm gần 2.000 ha. Kèm theo đó, trên địa bàn hai huyện còn có hai xí nghiệp chế biến cói, với thiết bị tương đối hiện đại. Hàng năm, nơi đây sản xuất hàng ngàn, hàng vạn sản phẩm từ cói như: chiếu, bao manh, thảm, làn, bị cói… Đã có một thời mà bao manh cói, làn, bị được xem là đồ dùng thiết yếu để đóng hàng vận chuyển xa và là đồ xách tay cực tiện lợi của các bà, các mẹ đi chợ. Còn chiếu cói thì khỏi nói, nhà nào cũng mỗi năm mua một, hai đôi về trải giường, nhất là khi Tết đến muốn có chiếc chiếu hoa. Còn bây giờ ta khó có thể bắt gặp hình ảnh làn cói mà thay vào đó là làn nhựa, túi nilon, và tất nhiên, cũng có rất nhiều đệm nilon bán đầy ngoài siêu thị. Vật dụng từ cói dần thất sủng.

Trước đây, cuộc sống của bà con làng nghề khấm khá hơn rất nhiều nhờ nghề này, sản phẩm được bày bán khắp ngoài phố. Kèm theo đó, làng nghề cũng tạo điều kiện làm ăn cho vô số người dân. Tuy nhiên, hiện nay, diện tích cói được trồng ngày càng bị thu hẹp, cho nên giá thu mua cao. Vì thế, một số hộ dân chỉ sản xuất cầm chừng, vừa đủ.

Làng nghề Lật Dương trước thử thách

Bên cạnh thiếu nguyên liệu trầm trọng thì nguồn vốn đầu tư cho sản xuất cũng vô cùng hạn hẹp. Dù đã được công nhận là làng nghề từ 1999, thành lập hợp tác xã Lật Dương, song việc đầu tư cho trang thiết bị cho sản xuất ở đây vẫn khá lạc hậu. Thực tế cho thấy, đại bộ phận vẫn giữ nghề làm cói truyền thống thì để có tiền mua nguyên liệu đều phải vay ngân hàng, thậm chí bán cả tài sản trong nhà để mua được cói về làm.

Trước thử thách nghiệt ngã của cơ chế thị trường, không biết bao nhiêu người đã bỏ nghề dệt chiếu, thì người Lật Dương chẳng những giữ được nghề, mà còn đưa nó thành thương hiệu "Chiếu cói Lật Dương" nổi tiếng khắp vùng Hải Phòng, Hải Dương, ra tới Quảng Ninh, lên tận Bắc Ninh, Bắc Giang. Sau một thời gian dài mai một, giờ đây làng nghề dệt chiếu cói Lật Dương xã Quang Phục (huyện Tiên Lãng) đã trở lại không khí nhộn nhịp, tạo sắc thái mới cho một làng nghề dệt chiếu duy nhất ở thành phố hiện nay.

Nét đặc biệt của làng nghề dệt chiếu cói Lật Dương là chợ chiều. Chợ được họp từ 12 giờ trưa. Chợ chỉ bán chiếu, người đi chợ đều là người làm nghề và cũng chỉ họp trong khoảng một tiếng thì vãn chợ. Đây là một sinh hoạt mang tính đặc thù của làng nghề mà còn ít người được biết.

Trên đây là tất cả thông tin về làng nghề chiếu cói Lật Dương. Mong rằng, nếu như bạn có dịp ghé thăm Hải Phòng thì hãy đến Lật Dương tham quan một lần. Cảm ơn đã theo dõi bài viết của chúng tôi.